Günter Amendt: No Drugs, no Future (μέρος Ά)

Με εντυπωσίασε ιδιαίτερα το γεγονός ότι το βιβλίο ενός επιστήμονα που θεωρείται αυθεντία πάνω στα ψυχοτρόπα φάρμακα και ειδικά στο LSD και συγγραφέα πολλών καλών βιβλίων, δεν μεταφράσθηκε στα Αγγλικά. Μιλάμε για τον Günter Amendt τον οποίο κάλεσε, για να γιορτάσουν μαζί τα 100σιοστά του γενέθλια, ο περίφημος Άμπερτ Χόφμαν, εφευρέτης του λυσεργικού οξέος, ή LSD (1938). Ο Χόφμαν πέθανε τον Απρίλιο του 2008, σε ηλικία 102 ετών! 
 
Το βιβλίο γράφτηκε στα Γερμανικά και εκδόθηκε το 2004 στη Φρανκφούρτη. Μεταφράστηκε και κυκλοφόρησε μόνο σε Ιταλία και Ισπανία, από όσο κατάφερα να πληροφορηθώ. Ο τίτλος του βιβλίου είναι: NoDrugsNoFuture και ο Amendt διατυπώνει σε αυτό, όσο τεκμηριωμένα μπορεί, ότι δεν μπορεί να υπάρξει μέλλον χωρίς ναρκωτικά. Η πολιτική εξουσία, σε πάρα πολλά μέρη του κόσμου, τα χρειάζεται πολύ για τη χειραγώγηση της μάζας. Οι μάζες, με τη σειρά τους, τα χρειάζονται για να τα βγάλουν πέρα με το τρομερό καθημερινό τους άγχος και την οικονομική τους αβεβαιότητα. Αλλά υπάρχει και σοβαρότερη αιτία. Τα λόμπι παραγωγής όπλων και οι οικογένειες της Μαφίας που ελέγχουν την διανομή των ναρκωτικών, χρειάζονται κρίσεις και εντάσεις στον κόσμο, κυρίως τον πόλεμο, τον ανταρτοπόλεμο και τις επαναστάσεις. Το χρειάζονται, φυσικά, για να έχουν μόνιμους αγοραστές των προϊόντων τους. Αλλά οι μόνιμοι αγοραστές χρειάζεται να έχουν και μόνιμα χρήματα για να αγοράζουν όπλα. Ο καλύτερος τρόπος να αποκτηθούν εύκολα λεφτά για να αγοραστούν όπλα, είναι η παραγωγή ναρκωτικών! Στα σημεία του πλανήτη όπου ευδοκιμούν τα ναρκωτικά, πάντα υπάρχει πόλεμος! Στη Λατινική Αμερική, όπου παράγεται τεράστια ποσότητα κοκαΐνης, και στην Ασία, όπου παράγεται τεράστια ποσότητα οπίου.
 
Πολύ σοβαρή άποψη, θα προσπαθήσω να την διατυπώσω με ακρίβεια, αλλά θα χρειαστώ αρκετό χώρο, οπότε θα χωρίσω αυτό το άρθρο σε δύο μέρη. Στο πρώτο μέρος θα ξεκινήσω με τη βασική  άποψη του Amendt, ότι η μεταμοντέρνα εποχή δημιουργεί μια συνεχή ψυχική ένταση στα άτομα και η ταχύτητα της τεχνολογικής προόδου τα υποχρεώνει να βρίσκονται σε συνεχή επαγρύπνηση σε σχέση με την εργασία τους, αν θέλουν να τα καταφέρουν. Νομίζω ότι αυτή η βασική θέση δεν διαφέρει και πολύ από τη δική μας, περιγράφει θα έλεγα αρκετά καλά την ουσία, την οποία θα μπορούσαμε άνετα να ονομάσουμε άγχος ή αγωνία για το αύριο. Ο Amendt (κοινωνιολόγος, συγγραφέας, δημοσιογράφος), γεννημένος το 1939, γυρίζει λίγο πίσω το ημερολόγιο και με στοιχεία, μας θυμίζει ότι από τις αρχές της δεκαετίας του 1960, οι φαρμακευτικές εταιρείες των ΗΠΑ, εναρμονιζόμενες με τις ανάγκες της εποχής, πλημμύρισαν την αγορά με μεγάλη ποικιλία φαρμάκων που κύριο στόχο είχαν το να επηρεάσουν το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα του ανθρώπινου εγκεφάλου, είτε ερεθίζοντάς το, για μεγαλύτερη αποδοτικότητα, είτε ηρεμώντας το, για ξεκούραση και χαλάρωση. Βαρβιτουρικά, αμφεταμίνες, υπνωτικά χάπια, έγιναν τότε πολύ της μόδας και διαφημίζονταν παντού. Τα φάρμακα αυτά επηρέαζαν τον εγκέφαλο όπως ακριβώς και η ηρωίνη ή η κοκαίνη, και δημιουργούσαν εθισμό τους ασθενείς, αλλά δεν τα αποκαλούσαν ναρκωτικά, αλλά φάρμακα. Ο κύριος στόχος αυτών των διαφημίσεων, μας εξηγεί ο Amendt, δεν ήταν το ευρύ κοινό, αλλά οι γιατροί. Αυτοί έπρεπε να πεισθούν ότι αυτά ήταν τα σωστά φάρμακα που έπρεπε να χορηγούν στους αγχωμένους ασθενείς. Κατά την άποψη του συγγραφέα, δημιουργήθηκε μια νοοτροπία στο κοινό, ότι μπορεί να κερδίσει τη λύση των προβλημάτων του, παίρνοντας χάπια με ουσίες.
 
Η γενιά του 1960, χίπις, περιθωριακοί, αναρχικοί, κλπ., είχε ήδη αυτή τη νοοτροπία, επαναστάτησε ενάντια στα ναρκωτικά των γονιών της (αλκοόλ, ηρεμιστικά και υπνωτικά) και πέρασε τα δικά της, μαριχουάνα αρχικά και πολύ σύντομα, ηρωίνη και κοκαΐνη. Στα τέλη της δεκαετίας του 1970 η κατάσταση είχε ξεφύγει από κάθε έλεγχο, γίνονταν καθημερινά πολλά εγκλήματα που σχετίζονταν με τα ναρκωτικά, ενώ πέθαιναν και πολλοί ηρωινομανείς, κυρίως. Οι δαιμόνιες φαρμακευτικές εταιρείες πλούτισαν παράγοντας και διανέμοντας υποκατάστατα των σκληρών ναρκωτικών με ουσίες -η πιο γνωστή είναι η μεθαδόνη- που είναι κι αυτές εθιστικές. Τη δεκαετία του 1980 έγινε η έκρηξη των συνθετικών ναρκωτικών. Κεταμίνη, αμφεταμίνες με το κιλό και κυρίως, έκσταση, παράλληλα με την έκρηξη της μουσικής τέκνο. Ο Amendt υποστηρίζει ότι η ψυχαγωγία του 1980, παίρνω ένα χάπι έκσταση  το βράδυ και χορεύω ως το πρωί, το κλάμπινγκ, και αργότερα τα ρέιβ πάρτι, ήταν ένας τρόπος προσαρμογής, μεσαίων και χαμηλών τάξεων, στους εξαντλητικούς ρυθμούς της παραγωγής. Από τις αρχές κιόλας της δεκαετίας του 1990, τα συνθετικά ψυχοτρόπα ναρκωτικά και βέβαια η κοκαΐνη, έγιναν μαζικό φαινόμενο στις Δυτικές κοινωνίες. Ο συγγραφέας πιστεύει ότι αυτή η μαζικοποίηση των σκληρών ναρκωτικών δεν θα ήταν ποτέ δυνατή αν δεν υπήρχε προηγούμενη εξοικείωση του κόσμου με τα λεγόμενα νόμιμα ναρκωτικά (valium, tranxene, Demerol, Nembutal και εκατοντάδες άλλα). Τη δεκαετία έγινε μια έρευνα στο Λουξεμβούργο η οποία κατέδειξε, πέρα από κάθε αμφιβολία, ότι όσο μεγαλύτερη εξοικείωση έχει κάποιο άτομο με τα φάρμακα (παυσίπονα, ηρεμιστικά, διεγερτικά, υπνωτικά) και τις ουσίες (καφεΐνη, καπνός, αδρεναλίνη -την οποία καταναλώνουν μαθητές και φοιτητές) τόσο μεγαλύτερες πιθανότητες έχει να δοκιμάσει τα παράνομα ναρκωτικά. Υπάρχει σχέση και αλληλεπίδραση ανάμεσα σε νόμιμα και παράνομα ναρκωτικά τα μεν θρέφουν τα δε. Σήμερα, οι φαρμακευτικές εταιρείες γεμίζουν την αγορά με προϊόντα που, όχι μόνο επιδρούν στη συμπεριφορά, αλλά υπόσχονται ευθέως ευφορία, ευεξία, ηδονή (viagra, the day after pill-για έκτρωση, κλπ.), μαγικά χαπάκια που σε κάνουν να νιώθεις όμορφα, να συγκεντρώνεσαι, να μην παθαίνεις κατάθλιψη ή ακόμη και να … χάνεις βάρος.
 
‘Όλα αυτά τα χάπια υπόσχονται την εκπλήρωση όλων των επιθυμιών μας μόνο με την  θαυματουργή κατανάλωση ενός χαπιού και χωρίς καθόλου προσπάθεια από μέρους μας! Το Ίντερνετ, κατά την άποψη του Amendt, βοήθησε κι αυτό πολύ στην ανάπτυξη αυτής της νοοτροπίας. Μπορεί κανείς να αγοράσει ελεύθερα online οτιδήποτε, χωρίς καν συνταγή ιατρού. Γίναμε πολύ ατομιστές και υποφέρουμε από μοναξιά. Όπως έχουμε την ελευθερία να κάνουμε ό,τι θέλουμε, αποφασίζουμε πολύ συχνά να θεραπεύσουμε, ή να βελτιώσουμε, τον εαυτό μας με χάπια ή άλλα φάρμακα. Η κουλτούρα μας είναι ριζικά κουλτούρα ναρκωτικών, νόμιμων ή παράνομων. Το παράδοξο, κατά την άποψη του Amendt, και πολλών άλλων, είναι το πώς μια κοινωνία σαν τη δική μας, που κάνει τα πάντα για να προωθήσει την πώληση εθιστικών ουσιών (από τσιγάρα και καφέ ως valium και prozak), έχει καταδιώξει και κατασυκοφαντήσει το λιγότερο βλαβερό ναρκωτικό, τη μαριχουάνα. Η απάντηση στο παράδοξο είναι ότι η απαγόρευση της μαριχουάνας, που είναι φθηνή και δεν δημιουργεί εθισμό στον οργανισμό, επέτρεψε την διάδοση και επέκταση του εμπορίου οπιούχων και κοκαϊνης. Κάπου το έχω ξανακούσει αυτό...
 
 Από την δεκαετία του 1960 λοιπόν, υπήρχε η δομή για τη διακίνηση νόμιμων και παράνομων ναρκωτικών. Η επόμενη παρατήρηση του Amendt έχει να κάνει με το ότι τα λεφτά από την πώληση ναρκωτικών, στις προηγμένες χώρες, πήγαιναν για την αγορά όπλων από αυτές τις προηγμένες χώρες. Κατά την άποψη του συγγραφέα, κάποια κράτη, κρατώντας παράνομα τα λεγόμενα σκληρά ναρκωτικά, αποκομίζουν τεράστια κέρδη από την πώληση όπλων. Αλλά αυτά θα τα συζητήσουμε στη συνέχεια…